Όταν ακούτε τη λέξη "πανικός", τι σας έρχεται στο νου; Ίσως ο Τζέρυ που τρέχει με τρόμο να σωθεί από τον Τομ; Ή μήπως το υπό ένταση πρόσωπο ενός φίλου που κάθεται δίπλα σας στο σινεμά ενώ βλέπετε μια πολύ "επιτυχημένη" ταινία τρόμου; Όλα αυτά μας φαίνονται πολύ αστεία και έχουν μεν σχέση με φόβο και τρόμο, όχι όμως με τον πανικό και την πραγματική του έννοια...

Κατ΄ακρίβεια, δεν μιλάμε για πανικό αλλά για κρίσεις πανικού και τη λεγόμενη "διαταραχή πανικού".

Κρίση πανικού ονομάζουμε μια κατάσταση πολύ έντονου φόβου και άγχους, στην οποία μπορεί να βρεθεί ένα άτομο πολύ ξαφνικά και χωρίς απαραίτητα να έχει συμβεί κάτι πριν, χωρίς δηλαδή να πρέπει να υπάρχει κάποιος ιδιαίτερος λόγος.

Μια τέτοια κρίση μπορεί να διαρκέσει από λίγα λεπτά μέχρι και μερικές ώρες και είναι τόσο έντονη που αυτός που τη ζει εκείνες τις στιγμές νιώθει πως χάνει τον έλεγχο, πως θα τρελαθεί και μάλιστα μπορεί να νιώθει πως θα πεθάνει!

Πολλές φορές ακόμη και όταν έχει τελειώσει η κρίση, τα άτομα συνεχίζουν να έχουν πολύ έντονο φόβο και άγχος.

Φοβούνται την επόμενη κρίση και ανησυχούν π.χ. για το τι θα συμβεί αν ακριβώς εκείνη τη στιγμή βρίσκονται σε δημόσιο χώρο από τον οποίο δεν μπορούν να φύγουν εύκολα ή ανησυχούν για το πόσο "φοβερό" θα ήταν αν ακριβώς εκείνη τη στιγμή βρίσκονταν ανάμεσα σε ξένους ή ακόμη και ανάμεσα σε φίλους οπότε θα έβλεπαν όλοι τι συμβαίνει μαζί τους...

Αυτές οι πολύ αρνητικές σκέψεις τους οδηγούν στο να απομονώνονται και να αποφεύγουν να πηγαίνουν σε συγκεκριμένους χώρους για να αποφύγουν μια τέτοια "δυσάρεστη" κατάσταση. Αυτή είναι η λεγόμενη αγοραφοβία. Παράλληλα ενώ συνεχίζονται οι αρνητικές σκέψεις, πολλαπλασιάζονται και είναι ικανές να προκαλέσουν από μόνες τους μια επόμενη κρίση πανικού!

Τα συμπτώματα όμως δεν είναι μόνο ψυχικά. Και το σώμα μπορεί να επηρεαστεί έντονα κατά τη διάρκεια μιας τέτοιας κρίσης. Μπορεί να εμφανιστούν (μεταξύ άλλων):

Πολύ γρήγορη αναπνοή
Τρέμουλο
Ιδρώτες
Πόνος στο στήθος
Ταχυπαλμία
Δύσπνοια
Ρίγος ή εξάψεις
Αίσθημα ασφυξίας
Αίσθημα πνιγμού
Αναγούλες, ναυτία
Κράμπες
Ζαλάδα
Αίσθημα αδυναμίας και τάση λιποθυμίας

Δεν εμφανίζονται όλα αυτά τα συμπτώματα στον κάθε άνθρωπο που έχει κρίση πανικού.

Όμως, οι επιστήμονες υπολογίζουν πως όταν ένα άτομο παρουσιάζει 4 από αυτά τα συμπτώματα σε 4 επεισόδια πανικού κατά τη διάρκεια 4 εβδομάδων, τότε το άτομο αυτό πάσχει από την λεγόμενη διαταραχή πανικού.

Η διαταραχή πανικού είναι μια χρόνια πάθηση η οποία δεν σημαίνει τίποτα άλλο από την εμφάνιση σχετικά (σε σύγκριση με τον υπόλοιπο πληθυσμό) συχνών κρίσεων πανικού. Υπολογίζεται πως 4% του παγκόσμιου πληθυσμού πάσχει από την διαταραχή αυτή... και για κάποιο παράξενο λόγο οι γυναίκες την παρουσιάζουν 2-3 φορές συχνότερα από τους άνδρες!

Ποιές είναι οι αιτίες της πάθησης; Αυτό ακόμη δεν έχει εξακριβωθεί, πιστεύεται όμως, πως υπεύθυνοι δεν είναι μόνο ψυχολογικοί παράγοντες αλλά και βιολογικοί, πως κάτι συμβαίνει δηλαδή και στο σώμα (ίσως λόγω κάποιων γονιδίων) που μπορεί να προωθήσει μια κατάσταση πανικού.

Τι μάθαμε λοιπόν μέχρι τώρα;

Παρόλο που ο πανικός πολλές φορές στην τηλεόραση και ιδιαίτερα στα κινούμενα σχέδια μπορεί να μας παρουσιαστεί σαν κάτι αστείο, στην πραγματική ζωή γι' αυτούς που ζουν τέτοιες κρίσεις πανικού η κατάσταση είναι σοβαρή.

Τι μπορούμε να κάνουμε;

Πρώτα πρώτα ακόμη κι αν έχουμε την υποψία πως κάτι δεν πάει καλά με τον εαυτό μας ή με κάποιο άλλο αγαπητό μας πρόσωπο, πρέπει να μείνουμε ψύχραιμοι! Όπως είδαμε πιο πάνω, οι πολλές και έντονες αρνητικές σκέψεις μπορούν από μόνες τους να μας πανικοβάλουν, ιδιαίτερα όταν έχουμε την προδιάθεση.

Το επόμενο βήμα είναι μια επίσκεψη στο γιατρό. Τα συμπτώματα που είδαμε πιο πάνω είναι τα ίδια για πολλές άλλες ασθένειες. Μόνο ο γιατρός θα μπορέσει να κάνει την σωστή διάγνωση, εάν υπάρχει όντως μια προδιάθεση για κρίσεις πανικού, αν υπάρχει ίσως κάτι άλλο που θα χρειαστεί θεραπεία ή ακόμη εάν είμαστε εντελώς υγιείς και μπορούμε να πάμε ήσυχοι στο σπιτάκι μας!

Ακόμη κι αν κάποιος έχει την πάθηση αυτή, αυτό δεν σημαίνει πως δεν πρέπει να έχει μια κανονική ζωούλα όπως όλοι μας. Σήμερα υπάρχουν διάφορες μορφές θεραπειών, με φάρμακα ή και με υποστήριξη από ψυχοθεραπευτή, οι οποίες βοηθούν σε μεγάλο βαθμό να κρατήσει το άτομο την πάθηση υπό έλεγχο.

Πολύ βοηθητική είναι βέβαια και η υποστήριξη από την οικογένεια και τους φίλους.Τώρα ξέρετε ποιά είναι η πραγματική έννοια του πανικού και πόσο σοβαρή μπορεί να είναι για κάποιον που την ζει. Εάν λοιπόν γνωρίζετε κάποιον με το πρόβλημα αυτό, βοηθήστε τον να το λύσει παίρνοντας τον στα σοβαρά και υποστηρίζοντας τον να μειώσει όσο γίνεται τις αρνητικές σκέψεις!