Σίγουρα θα έχετε ξανακούσει για το κώμα, έστω και σε κάποια σαπουνόπερα στην τηλεόραση όπου συνήθως τουλάχιστον ένας ηθοποιός πέφτει σε κώμα!

Στην πραγματικότητα όμως το κώμα είναι μια πολύ σοβαρή και επικίνδυνη κατάσταση.

Λέμε πως βρίσκεται κάποιος σε κώμα όταν δεν έχει τις αισθήσεις του, δηλαδή δεν καταλαβαίνει τι γίνεται γύρω του και δεν ανταποκρίνεται σε οποιοδήποτε ερέθισμα του δώσουμε, π.χ. αν τον σπρώξουμε ή αν σφίξουμε το χέρι του.

Φαίνεται πως κοιμάται αλλά δεν μπορεί κανείς, ούτε καν οι γιατροί, να τον ξυπνήσουν, όπως θα μπορούσαμε να ξυπνήσουμε για παράδειγμα με μια δυνατή φωνή τον συμμαθητή μας που αποκοιμήθηκε στην τάξη.

Αυτό συμβαίνει λόγω του ότι τα κύτταρα του εγκεφάλου έχουν αναστατωθεί και πληγώθηκαν τα μέρη εκείνα του εγκεφάλου τα οποία μας κάνουν να έχουμε τις αισθήσεις μας. Τα μέρη αυτά σταματούν να λειτουργούν και επομένως το άτομο χάνει τις αισθήσεις του. Ο εγκέφαλος, όταν το άτομο βρίσκεται σε κώμα, έχει την χαμηλότερη δυνατή απόδοση του.

Τι όμως μπορεί να προκαλέσει την αναστάτωση των κυττάρων; Υπάρχουν διάφοροι λόγοι που ένα άτομο "πέφτει" σε κώμα:

μια επιληπτική κρίση (βλέπε "Επιληψία")

τραυματισμός του κεφαλιού σε κάποιο δυστύχημα ή έλλειψη οξυγόνου για περισσότερο από 3 λεπτά, με αποτέλεσμα να προκαλούνται βλάβες του εγκεφάλου

μόλυνση που επηρεάζει τον εγκέφαλο όπως για παράδειγμα η μηνιγγίτιδα

εγκεφαλικό επεισόδιο (πρόβλημα στην παροχή αίματος στον εγκέφαλο)

υπερβολική δόση φαρμάκων ή ναρκωτικών (βλέπε "Ναρκωτικά")

Τι κάνουμε με κάποιον που βρίσκεται σε κώμα;

Οι περισσότεροι ασθενείς "ξυπνούν" κάποτε από το κώμα. Συνήθως δεν διαρκεί πολύ καιρό, το πολύ κάποιες εβδομάδες. Υπάρχουν περιπτώσεις όμως όπου το κώμα διάρκεσε ολόκληρα χρόνια! Μια γυναίκα στις Η.Π.Α βρισκόταν σε κώμα για 37 ολόκληρα χρόνια μετά από μια εγχείρηση!

Οι ασθενείς που βρίσκονται σε κώμα χρειάζονται ιδιαίτερη φροντίδα, για όσο καιρό βρίσκονται σ'αυτή την κατάσταση, γι'αυτό συνήθως τοποθετούνται στην μονάδα εντατικής φροντίδας του νοσοκομείου.

Εκεί τους παρέχονται θρεπτικές ουσίες με σωληνάρια κατευθείαν στο στομάχι, μιας και δεν μπορούν να φάνε μόνοι τους. Επίσης εαν το άτομο δεν μπορεί ούτε να αναπνεύσει από μόνο του, τοποθετείται στον αναπνευστήρα, μια ειδική μηχανή που διοχετεύει αέρα μέσα από ένα σωληνάριο στους πνεύμονες του ατόμου.

Κάτι άλλο που πρέπει να προσέχουν ιδιαίτερα οι νοσοκόμες ή οι νοσοκόμοι είναι οι πληγές που σχηματίζονται στο σώμα όταν μένει ξαπλωμένο για πολύ καιρό στην ίδια στάση χωρίς να μετακινηθεί καθόλου. Γι΄αυτό συνεχώς πρέπει να μετακινούν και να αλλάζουν την θέση του σώματος του ασθενή.

Στις σαπουνόπερες και στα έργα, τα άτομα που έπεσαν σε κώμα συνήθως ξυπνούν γρήγορα και μπορούν αμέσως να σκεφτούν και να μιλήσουν κανονικά. Αυτό δεν συμβαίνει στην πραγματικότητα. Τα άτομα που ξυπνούν από κώμα, βρίσκονται σε σύγχυση και πολύ δύσκολα μπορούν να επικοινωνήσουν.

Κάποια άτομα σε γρήγορο χρονικό διάστημα επανέρχονται πλήρως και είναι ακριβώς όπως ήταν πριν ενώ άλλα χρειάζονται αρκετό καιρό και θεραπείες για να ξαναμάθουν ορισμένα βασικά πράγματα (π.χ να δένουν τα παπούτσια τους, να τρώνε με μαχαίρι και πηρούνι).

Το αν τα άτομα θα αναρρώσουν πλήρως από το κώμα εξαρτάται από τι προκάλεσε το κώμα και πόση ζημιά έχει γίνει στον εγκέφαλο.

Και οι οικογένεις των ασθενών μπορούν να βοηθήσουν στην κατάσταση τους, δίνοντας τους καθημερινά σημασία, μιλώντας τους, διαβάζοντας τους και βάζοντας τους να ακούνε μουσική, διότι δεν ξέρουμε αν ο ασθενής μπορεί να τους ακούει και απλά δεν μπορεί να ανταποκριθεί...